Auto nie przyspiesza – czy to usterka turbo?

Większość nowoczesnych turbosprężarek wyposażona jest w układ zmiennej geometrii turbosprężarki. Układ ten ma za zadanie zniwelować zjawisko turbodziury poprzez zmianę tempa przepływu gazów wydechowych przez turbinę turbosprężarki. Niestety, zwłaszcza w silnikach diesla, gazy wydechowe bardzo często zanieczyszczone są sadzą i nagarem, który odkłada się w zakamarkach turbosprężarki. Jak poznać, że układ zmiennej geometrii turbiny uległ przytkaniu? Czy oznacza to konieczność wymiany turbosprężarki? Czym w zasadzie jest, zmienna geometria turbiny?

Turbo ze zmienną geometrią – zasada działania

Zmienna geometria turbiny określana jest skrótem VTG lub VGT – zależnie od tego czy skrót jest brany z języka niemieckiego czy angielskiego. VTG, czyli z niemieckiego Variable Turbinen Geometrie jest urządzeniem które ma za zadanie dostosowywać prędkość gazów wylotowych wpadających na turbinę. Odbywa się do za pomocą łopatek, które przytwierdzone są przytwierdzone do ruchomego pierścienia. Ruch pierścienia powoduje zmianę ustawienia łopatek. Pierścień jest sterowany za pomocą siłownika pneumatycznego, sterowanego podciśnieniem. 

Przy niskiej prędkości i niskim zapotrzebowaniu na moc, łopatki są ustawiane tak, aby zwiększyć tempo przepływu gazów. Dzięki temu, gdy będziemy potrzebować mocy, turbosprężarka będzie już odpowiednio rozpędzona. Gdy silnik będzie pracował na wyższych prędkościach obrotowych, łopatki się otworzą dając możliwość nieskrępowanego przepływu gazom wydechowym. 

Dlaczego auto nie przyspiesza?

Jeśli nasz samochód jeździ całkiem poprawnie, a na desce rozdzielczej nie pojawiają się żadne błędy to znak, że zmienna geometria turbosprężarki może się przycinać. Zazwyczaj objawia się to tym, że przyspieszając regularnie samochód będzie nabierał prędkości tylko do pewnego momentu, np. do 100 km/h. Następnie moc zostanie nagle odcięta bez jakichkolwiek informacji co i dlaczego. 

Zjawisko to zazwyczaj występuje w silnikach diesla, gdzie gazy wydechowe są bardzo często zanieczyszczone sadzą i nagarem, który powstaje podczas spalania oleju silnikowego. Zacięta geometria turbiny bardzo często oznaczać będzie olej i nagar w układzie dolotowym – oznacza to, że turbosprężarka przestała być szczelna. 

Co należy zrobić, gdy zmienna geometria się zacina?

Gdy nasze auto zaczyna mieć objawy zacinającej się geometrii, to warto udać się do mechanika na sprawdzenie turbosprężarki i układu dolotowego. W tej sytuacji, możemy mieć kilka dróg wyjścia:

• układ dolotowy jest zanagarowany, a turbosprężarka jest nieszczelna i zacina się w niej zmienna geometria. W tej sytuacji najlepszym wyjściem będzie zakup nowego układu dolotowego i regeneracja turbosprężarki. 

• układ dolotowy jest czysty, zacina się tylko zmienna geometria. W tej sytuacji warto oddać turbosprężarkę na czyszczenie i testy – jeśli po wyczyszczeniu turbo przejdzie wszystkie testy to znak, że zadziałaliśmy w porę i zaoszczędziliśmy dużo pieniędzy. 

Dlaczego w sytuacji, gdy w dolocie jest olej, należy wymienić cały dolot i zregenerować turbosprężarkę? Otóż, olej w układzie dolotowym oznacza, że rdzeń turbosprężarki został uszkodzony. Stąd olej silnikowy przedostaje się do układu dolotowego i osadza się na ściankach. Nie dość, że czyszczenie elementów dolotu nie gwarantuje przywrócenia przepustowości, to jeszcze jest równie drogie co zakup nowych elementów. Dlatego, znacznie lepiej jest zakupić nowy układ dolotowy. Co do turbosprężarki, to można ją zregenerować, lub wydać więcej pieniędzy i kupić nową. Efekt będzie ten sam – turbo będzie w pełni sprawne.

Jak zadbać o turbo ze zmienną geometrią?

Turbo ze zmienną geometrią nie lubi mocnego przyspieszania na zimnym silniku, oraz bardzo nie lubi gaszenia silnika po długiej trasie bez uprzedniego schłodzenia go. Jeśli byliśmy w długiej trasie, gdzie silnik się bardzo mocno zagrzał, to zajeżdżając na miejsce powinniśmy odczekać z 5 do 10 minut przed zgaszeniem go. Dzięki temu turbosprężarka się schłodzi. Ponadto, turbo wymaga regularnych zmian oleju, ponieważ bez oleju dobrej jakości turbosprężarka nie może pracować.